Samenlevingscontract of geregistreerd partnerschap: wat is het verschil?

Een samenlevingscontract is een notariële overeenkomst tussen samenwonende partners over financiële afspraken; uw burgerlijke staat blijft ongewijzigd. Een geregistreerd partnerschap is, net als een huwelijk, een officiële staat die u aangaat bij de gemeente, met automatische gevolgen voor erfrecht en vermogen — tenzij u vooraf partnerschapsvoorwaarden bij de notaris vastlegt.

Het belangrijkste verschil in één oogopslag

Samenlevingscontract: regelt afspraken tussen partners (kostenverdeling, de woning, wat er gebeurt bij uit elkaar gaan of overlijden), maar verandert uw burgerlijke staat niet. Wordt vastgelegd in een notariële akte.
Geregistreerd partnerschap: een officiële burgerlijke staat, vergelijkbaar met een huwelijk. Heeft van rechtswege gevolgen voor erfrecht en vermogen (gemeenschap van goederen), tenzij u vooraf partnerschapsvoorwaarden bij de notaris vastlegt.

Wanneer kies je een samenlevingscontract?

Je woont samen maar wilt niet trouwen of een geregistreerd partnerschap aangaan.
Je wilt afspraken vastleggen over de woning, kosten en wat er gebeurt bij overlijden of uit elkaar gaan.
Je wilt in aanmerking komen voor partnerpensioen of het fiscaal partnerschap bij de Belastingdienst — die eisen vaak een notarieel samenlevingscontract.

Wanneer kies je een geregistreerd partnerschap?

Je wilt een officiële, wettelijk erkende relatievorm zoals een huwelijk, zonder te trouwen.
Je wilt automatische wettelijke bescherming (bijvoorbeeld erfrecht) zonder losse regelingen te hoeven treffen.
Let bij het aangaan op of je in gemeenschap van goederen wilt of liever vooraf partnerschapsvoorwaarden bij de notaris vastlegt.

Begrippen kort uitgelegd

Partnerschapsvoorwaarden: vergelijkbaar met huwelijkse voorwaarden — notariële afspraken over vermogen bij een geregistreerd partnerschap.
Partnerpensioen: pensioenuitkering voor de achterblijvende partner, vaak alleen erkend met een notarieel samenlevingscontract.
Beëindiging zonder rechter: een geregistreerd partnerschap zonder kinderen kan, anders dan een huwelijk, buiten de rechter om worden beëindigd, met tussenkomst van een advocaat of notaris.

Wat kost het bij de notaris?

Een samenlevingscontract kost gemiddeld €450–€1.075 (2026). Partnerschapsvoorwaarden bij een geregistreerd partnerschap kosten gemiddeld €450–€1.000 (2026), vergelijkbaar met huwelijkse voorwaarden.

Veelgestelde vragen

Nee. Een geregistreerd partnerschap vervangt de noodzaak van een samenlevingscontract: de wettelijke bescherming die je met een samenlevingscontract regelt, krijg je bij een geregistreerd partnerschap al automatisch.

Gemiddeld €450–€1.075 (2026), afhankelijk van de gewenste afspraken.

De partnerschapsvoorwaarden kosten gemiddeld €450–€1.000 (2026); het aangaan van het partnerschap zelf gebeurt bij de gemeente, niet bij de notaris.

Ja, dat kan via de gemeente zonder tussenkomst van de notaris, tenzij je ook je vermogensafspraken wilt aanpassen.

Een samenlevingscontract kun je zelf, met de notaris, beëindigen. Een geregistreerd partnerschap zonder kinderen kan buiten de rechter om met een advocaat of notaris; met kinderen is vaak tussenkomst van de rechter nodig, net als bij een huwelijk.

Voor erkenning door pensioenuitvoerders en de Belastingdienst, bijvoorbeeld voor het fiscaal partnerschap, is een notarieel samenlevingscontract vereist; een onderhandse overeenkomst biedt minder zekerheid.

Vergelijk notarissen en vraag gratis offertes aan

Vind de juiste notaris bij u in de buurt en vraag geheel vrijblijvend een offerte aan.

search Vergelijk notarissen

Lees ook

Familiezaken Testament of levenstestament: wat is het verschil? Familiezaken Wat doet de notaris bij een scheiding? Familiezaken Wat doet een notaris bij overlijden?

Laatst bijgewerkt: juli 2026